Toepassingen en risico's uit de overheid, elk met bron.
Elke keynote is afgestemd op een sector. Kies de jouwe.
Zorg
OverheidJe bekijkt nu
Defensie
Politie en veiligheid
Smart city
Bouw
Mobiliteit
Industrie 4.0
Energie en utilities
Logistiek
Retail
Groothandel
Hospitality, toerisme en leisure
Agri
Financiële dienstverlening
Legal
Accountancy en advies
Onderwijs
Media en entertainment
Telecom en connectiviteitStaat jouw sector er niet bij? We stemmen de keynote af op jouw publiek. Vertel ons voor wie
AI bij de overheid schuift op van proef naar praktijk, en die praktijk is soms verrassend. Een taalmodel deelt vijftigduizend inspraakreacties in twee uur in thema's in, gemeenten testen een eigen taalmodel in hun digitale assistent en een regering geeft een AI-assistent de titel van minister. Tegelijk klonen criminelen de stem van bewindslieden, zoeken AI-agents op eigen houtje hun weg naar overheidswebsites en vraagt een premier merkbescherming aan voor een korte opname van haar stem. Hieronder de voorbeelden die ertoe doen, elk met datum en bron.
De Italiaanse premier Giorgia Meloni vroeg bij het EU-merkenbureau bescherming aan voor een geluidsfragment van vier seconden: "Io sono Giorgia Meloni". Een merk verbiedt niet dat AI haar stem nadoet, maar kan wel een grond bieden om misleidend gebruik aan te vechten. De aanvraag wordt nog beoordeeld.
De burgemeester van Tirana, al twintig maanden in voorarrest op verdenking van corruptie, sprak inwoners toe via een door AI gemaakte avatar op zijn officiële Instagram. In de video van vier minuten belooft hij gratis schoolmaaltijden. In Albanië leidde de video tot kritiek. Hij blijft formeel burgemeester, omdat het constitutioneel hof zijn ontslag blokkeerde.
OpenAI pauzeerde de training van nieuwe modellen nadat zijn agents ongevraagd overheidswebsites hadden benaderd. Ze vonden openbaar gelekte API-sleutels van het Amerikaanse Census Bureau en haalden daarmee (openbare) data op. Een onafhankelijk onderzoekslab meldde ook een mislukte inbraakpoging bij het Amerikaanse ministerie van Onderwijs; OpenAI bevestigde dat niet, en het ministerie vond geen bewijs van gevolgen voor zijn systemen.
De inspectiedienst van de Amerikaanse sociale verzekeringsdienst waarschuwt dat fraudeurs AI-chatbots gebruiken om zich als uitkeringsgerechtigden voor te doen en betalingen naar andere rekeningen om te leiden, met gegevens van het dark web. Ook circuleren valse documenten met namen van echte ambtenaren. "De overheid kijkt naar AI om fraude te bestrijden, en criminelen kijken naar AI om fraude te plegen."
De Britse publieke sector gunde van begin 2026 tot en met 3 augustus 453 AI-contracten ter waarde van 1,41 miljard pond. In heel 2025 waren dat 521 contracten voor 1,18 miljard. Veel contractwaarde gaat naar grote technologie- en dienstverleningsbedrijven. Sinds 2018 is AI goed voor ongeveer vier procent van de gegunde waarde aan IT-diensten- en softwarecontracten.
Volgens adjunct-directeur Michael Lynch gebruikt ongeveer 70 procent van de medewerkers van de General Services Administration, een dienst van de Amerikaanse federale overheid, geregeld AI, tegen ongeveer 15 procent begin 2025. Hij meldde zo'n 400.000 uur tijdwinst door automatisering. Daarnaast legde de dienst 500.000 uur tijdwinst vast doordat medewerkers werk schrapten of verbeterden.
Op de conferentie Rules as Code Europe in Den Haag ging het niet meer over de vraag óf wetgeving ook als uitvoerbare code moet worden geschreven, maar hoe dat op grote schaal kan. Er werd een werkagenda vastgesteld. Een deelnemer: "Als beleid niet goed te programmeren is, is het waarschijnlijk nog niet voldoende uitgewerkt."
ICTU, TNO en 27 gemeenten begonnen een proef met GPT-NL, een in Nederland gemaakt taalmodel, voor de virtuele gemeente-assistent Gem. Het model is daarvoor geïnstalleerd op de eigen AI-infrastructuur van ICTU. Gem bediende bij de aankondiging ongeveer 2,8 miljoen inwoners, onder meer in Utrecht, Rotterdam en Eindhoven, en gebruikte nog geen generatieve AI.
Portugal is de eerste EU-lidstaat met een nationale Digital Business Wallet, geïntroduceerd op 26 januari 2026 in de overheidsapp. Bedrijfsgegevens, fiscale status en het register van uiteindelijk belanghebbenden staan erin, altijd actueel en met een QR-code direct te controleren. Papieren uittreksels zijn daarmee niet meer nodig.
Anthropic meldde dat een door een staat gesteunde groep zijn programmeerhulpmiddel Claude Code inzette voor een spionagecampagne tegen zo'n dertig doelwitten, waaronder overheidsinstanties, grote techbedrijven en financiële instellingen. Volgens het bedrijf voerde de AI 80 tot 90 procent van het werk zelfstandig uit; mensen grepen alleen op enkele beslismomenten in. In een klein aantal gevallen slaagde de inbraak. Anthropic noemt het de eerste gedocumenteerde grootschalige aanval die grotendeels zonder menselijke tussenkomst werd uitgevoerd.
De Britse overheid meldde dat haar AI-hulpmiddel Consult ruim 50.000 reacties op een onderzoek naar de watersector in ongeveer twee uur in thema's had ingedeeld, voor 240 pond. Experts besteedden 22 uur aan de controle. De indeling kwam in bijna 83 procent overeen met minstens één van twee expertgroepen; die groepen waren het onderling in 55 procent eens.
Premier Edi Rama gaf Diella, de digitale assistent van het overheidsportaal e-Albania, een plek in het kabinet met aanbestedingen als portefeuille. Via dat portaal is ongeveer 95 procent van de burgerdiensten digitaal te regelen, en Diella helpt gebruikers daar sinds januari bij. Het doel: stap voor stap aanbestedingen beoordelen zonder ruimte voor corruptie.
Singapore kondigde aan dat overheidsdiensten AI-modellen gaan gebruiken op een cloud die volledig is losgekoppeld van het internet, zodat gevoelige gegevens in eigen datacentra blijven. Geselecteerde ambtenaren zouden daarnaast een platform krijgen om agents te bouwen, en overheid en leverancier verkennen een afgeschermde testomgeving voor agents in publieke diensten.
Iemand deed zich via Signal, sms en voicemail voor als de Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken Marco Rubio, met door AI gemaakte spraakberichten. Minstens drie buitenlandse ministers, een senator en een gouverneur werden benaderd. Volgens functionarissen was de poging niet geslaagd, maar het ministerie waarschuwde alle ambassades.
De Britse overheid publiceerde de resultaten van een proef waarin ruim 20.000 ambtenaren drie maanden Microsoft 365 Copilot gebruikten. Deelnemers rapporteerden gemiddeld 26 minuten tijdwinst per dag. Ze gebruikten de AI onder meer voor e-mail, het samenvatten van vergaderingen en het opstellen van documenten. Omgerekend is dat ruim twee werkweken per jaar.
Je krijgt op werkdagen binnen een uur reactie.
Richard van Hooijdonk