Staat jouw sector er niet bij? We stemmen de keynote af op jouw publiek. Vertel ons voor wie
Actueel
Wat er nu gebeurt
Grote kantoren rollen AI-platforms door het hele kantoor uit, een kantoor liet tachtig juristen op één dag testen hoeveel due-diligencewerk AI kon voorbereiden, en een AI-gedreven kantoor won zijn eerste zaak voor een rechter. Het notariaat werkt aan wettelijke ruimte om meer soorten akten digitaal te passeren, en rechtbanken oordelen over auteursrecht en AI. De andere kant is net zo zichtbaar: advocaten krijgen boetes en schorsingen voor verzonnen jurisprudentie, een arbitraal vonnis werd vernietigd omdat het op verzonnen bronnen rustte, een waarnemend rechter werd wegens fictieve en onjuiste bronverwijzingen gemeld bij de beroepstoezichthouder, een rechtbank gooide een zaak eruit om deepfakevideo's als bewijs, en oplichters gebruiken gekloonde stemmen bij vastgoedtransacties. Hieronder de voorbeelden die ertoe doen, elk met datum en bron.
augustus 2026Toepassing
Toezichthouder SRA waarschuwt advocaten voor misbruik van AI
De Solicitors Regulation Authority (SRA), de beroepstoezichthouder op solicitors, gaf in augustus 2026 een officiële waarschuwing uit over het gebruik van AI. Tussen juli 2025 en juli 2026 kreeg de SRA 42 meldingen over mogelijk misbruik. De zorgen gaan over stukken met onjuiste informatie door AI, zoals verzonnen bronnen, en over vertrouwelijke cliëntgegevens in AI-tools zonder goede beveiliging. Wie de waarschuwing negeert, riskeert tuchtrechtelijke maatregelen.
Waarnemend rechter gemeld bij toezichthouder om fictieve bronnen in vonnis
In een uitspraak van 31 juli 2026 behandelde het High Court in Johannesburg minstens elf fictieve of onjuiste verwijzingen in een vonnis van een waarnemend rechter, onder meer naar een niet-bestaande zaak. Rechter Ingrid Opperman wees op mogelijk gebruik van AI, maar stelde niet vast dat AI daadwerkelijk was gebruikt. Zij verwees de kwestie naar de Legal Practice Council voor onderzoek. Het hoger beroep werd afgewezen; de beslissing van de waarnemend rechter bleef in stand.
Ook Nederlandse rechtbanken stuiten op verzonnen jurisprudentie
Het AI-Forum zette in juli 2026 op een rij hoe rechtbanken reageren op door AI verzonnen bronnen. Onderzoeker Damien Charlotin telde begin april 2026 wereldwijd ruim 1.200 incidenten, waarvan ongeveer 800 bij Amerikaanse gerechten. Ook Nederlandse rechtbanken kregen processtukken met onjuiste verwijzingen naar jurisprudentie, onder meer in Rotterdam, Gelderland en Den Haag. Gelderland en Den Haag lieten die verwijzingen buiten beschouwing; Rotterdam verbond er geen gevolgen aan. Enkele advocaten moesten verplicht op cursus, maar onbekend is om welke zaken het ging.
Rechter schrapt zitting na verzonnen jurisprudentie bij beide partijen
Rechter Sharion Aycock van de federale rechtbank in het noorden van Mississippi annuleerde in juni 2026 een zitting nadat de advocaten van beide partijen stukken hadden ingediend met door AI verzonnen uitspraken. De twee advocaten die de stukken schreven, mogen twee jaar niet voor de rechtbank optreden en kregen boetes van 2.500 en 3.500 dollar; twee andere advocaten werden van de zaak gehaald en kregen ieder een boete van 1.000 dollar. De plicht om eigen werk te controleren "cannot be outsourced to technology", schreef de rechter.
AI-gedreven advocatenkantoor wint een zaak bij een Engelse rechtbank
Garfield AI, het AI-gedreven advocatenkantoor dat de Solicitors Regulation Authority in 2025 toeliet voor vorderingen van 30 tot 10.000 pond, won op 14 mei 2026 een zaak bij de county court in Wandsworth. Een freelance HR-consultant betaalde ongeveer 400 pond om een onbetaalde factuur van 7.000 pond te innen. De AI deed het voorbereidende werk, waaronder vier getuigenverklaringen en het procesdossier; een advocaat pleitte de zaak van drie uur.
Rechter vernietigt arbitraal vonnis dat op verzonnen bronnen rustte
De Cour supérieure van Québec vernietigde op 22 april 2026 een arbitraal vonnis (ARIHQ tegen Santé Québec) omdat de motivering steunde op juridische bronnen die door een hallucinerende AI waren gegenereerd. Het ging om een claim van ongeveer 1,2 miljoen Canadese dollar van een kliniek. Volgens de rechter mag een arbiter de inhoudelijke motivering niet zonder voldoende controle aan AI overlaten: partijen kiezen een arbiter juist om diens eigen oordeel.
Freshfields sluit overeenkomst met Anthropic voor juridische AI
Advocatenkantoor Freshfields sloot in april 2026 een meerjarige overeenkomst met Anthropic. De overeenkomst voorziet in de uitrol van Claude naar 5.700 medewerkers in alle 33 kantoren en in een programma waarin juristen van Freshfields en engineers van Anthropic samen tools gaan ontwikkelen voor het opstellen van stukken, contractreview en due diligence. Anthropic mag de data van Freshfields niet gebruiken om zijn modellen te trainen. Het kantoor kiest bewust voor meerdere leveranciers in plaats van één juridisch platform.
Slaughter and May rolt juridisch AI-platform kantoorbreed uit
Op 29 april 2026 kondigde Harvey aan dat advocatenkantoor Slaughter and May zijn AI-platform kantoorbreed uitrolt, in alle praktijkgebieden. Het platform is bedoeld om advocaten te ondersteunen bij fusies en overnames, due diligence, onderzoek naar regelgeving en documentanalyse. Het kantoor koos Harvey onder meer vanwege de mogelijkheden voor agents en de beveiliging. Managing partner David Johnson noemt de medewerkers "the vital human layer that supervises AI".
Federale rechters: een beroep op deepfake vraagt meer dan het woord
Het Federal Judicial Center publiceerde op 25 maart 2026 een enquête onder 931 Amerikaanse federale rechters, ter voorbereiding op mogelijke aanpassing van de regels voor het authenticeren van bewijs. Slechts 15 rechters hadden ooit meegemaakt dat een partij beeld- of geluidsbewijs als deepfake aanvocht. Van de 914 rechters zonder die ervaring zeiden er 745 dat ze eerst een onderbouwing van zo'n bezwaar zouden verlangen, bijvoorbeeld een verklaring of technisch bewijs, voordat ze de echtheid nader onderzoeken.
Advocatie berichtte op 12 februari 2026 over tien thema's waarmee de Koninklijke Notariële Beroepsorganisatie (KNB) de Wet op het notarisambt wil moderniseren. De KNB wil de digitale akte en het digitaal passeren wettelijk verankeren, met ruimte voor toekomstige technologie. Ook wordt gewerkt aan een collectief en centraal geregeld digitaal protocol onder regie van de KNB, om continuïteit en beveiliging te waarborgen. Het gaat om gerichte aanpassingen, geen stelselwijziging.
Houthoff testte due diligence met AI tijdens eendaagse hackathon
De M&A-sectie van Houthoff hield half januari 2026 een hackathon met tachtig notarissen, fiscalisten en advocaten. Zes teams kregen een dataset van ongeveer achthonderd documenten uit een echte transactie, aangevuld met fictieve elementen, en probeerden een due diligence die normaal vier tot vijf weken kost grotendeels in één dag met AI uit te voeren. Volgens organisator Ivar Brouwer was de kwaliteit verrassend, maar draait het in de M&A-praktijk om kwaliteit, niet om snelheid.
Negen op de tien medewerkers van Clifford Chance gebruiken AI
Bij advocatenkantoor Clifford Chance steeg het gebruik van AI in 2025 van ongeveer twee derde naar 90 procent van het kantoor, zei chief technology officer Paul Greenwood in december 2025 tegen Legal IT Insider. Het kantoor rolde Microsoft Copilot wereldwijd uit en lanceerde in 2024 een eigen generatieve AI-tool, Clifford Chance Assist. "Pretty much everyone now uses AI", aldus Greenwood.
Tech4Law meldt vastgoedfraude met gekloonde stemmen
Tech4Law berichtte op 10 november 2025 over Zuid-Afrikaanse advocatenkantoren die incidenten met gekloonde stemmen hadden gemeld. Criminelen deden zich telefonisch voor als verkopers, kopers of directeuren en gaven opdracht het rekeningnummer voor de uitbetaling te wijzigen. Volgens het artikel verloor een kantoor in Kaapstad 1,2 miljoen rand voordat de bank de overboeking kon bevriezen; die zaak was bij publicatie nog in onderzoek. Een herkenbare stem is op zichzelf geen bewijs meer van wie er belt.
Rechtbank München: OpenAI schond auteursrecht met songteksten
Op 11 november 2025 oordeelde het Landgericht München dat OpenAI de auteursrechten van negen Duitse artiesten had geschonden. Volgens de rechtbank vormen zowel het onthouden van hun songteksten in het taalmodel als het weergeven ervan in de antwoorden van ChatGPT een inbreuk. De rechtbank beval OpenAI de inbreuk te staken en schadevergoeding te betalen. De zaak was aangespannen door muziekrechtenorganisatie GEMA; volgens JUVE Patent werd hoger beroep verwacht.
Orde van Advocaten publiceert aanbevelingen voor AI in de advocatuur
De Nederlandse Orde van Advocaten stelde eind 2025 de Aanbevelingen AI in de advocatuur beschikbaar, opgesteld met advies van de projectgroep Digitalisering & AI. De aanbevelingen zijn uitgewerkt per kernwaarde van het beroep: deskundigheid, vertrouwelijkheid, onafhankelijkheid, integriteit en partijdigheid. Het uitgangspunt is dat de advocaat altijd zelf verantwoordelijk blijft voor het advies aan de cliënt, ook als AI is gebruikt.
Richard van Hooijdonk
Zorg
Overheid
Defensie
Politie en veiligheid
Smart city
Bouw
Mobiliteit
Industrie 4.0
Energie en utilities
Logistiek
Retail
Groothandel
Hospitality, toerisme en leisure
Agri
Financiële dienstverlening
LegalJe bekijkt nu
Accountancy en advies
Onderwijs
Media en entertainment
Telecom en connectiviteit
